Voeding voor trailrunning en ultratrail: wat eet je voor, tijdens en na
Bij trailrunning geef je bijna nooit op door je benen. Je geeft op door je buik. Misselijkheid, een maag die dichtslaat, na 6 uur inspanning gaat er niets meer in: maag-darmklachten zijn de belangrijkste reden om uit te stappen op de lange afstanden.
Deze gids geeft je onze richtlijnen voor elk format, van korte trail tot ultra: wat je ervoor eet, hoeveel koolhydraten per uur onderweg, wat je drinkt, en hoe je het volhoudt als de wedstrijd uren duurt, soms een hele nacht.
Een trail is geen marathon in de bergen
Op een trail is de intensiteit nooit constant. Je wandelt de steile klimmen op, loopt op het vlakke, versnelt in de afdalingen. Een groot deel van de inspanning gebeurt op gematigde intensiteit, waar je lichaam vooral vet verbrandt.
Dat is goed nieuws: hoe beter je aerobe motor ontwikkeld is, hoe meer je put uit je bijna onbeperkte vetreserves, en hoe minder je afhankelijk bent van suiker. Daarom bouwen de beste ultratrailers eerst hun basis op met lange duurlopen in Zone 2.
Drie formats, drie strategieën
| Format | Duur | Koolhydraten per uur | BSE-brandstof |
|---|---|---|---|
| Korte trail (tot 20 km) | Minder dan 2 u | Weinig of geen | Zone 2 voor de start, Tempo in kleine slokjes |
| Middellange trail (30 tot 50 km) | 2 tot 6 u | 20 tot 45 g | Tempo elk uur + Zone 2 elke 2 u + echte voeding |
| Ultratrail (80 km en meer) | Meer dan 6 u | 45 tot maximaal 90 g | Tempo + Zone 2 + echte voeding, gels op de intensieve stukken |
Voor een trail: de dagen ervoor, de avond ervoor, de ochtend
- De dagen ervoor: eet normaal. Geen koolhydraatstapelen, zelfs niet voor een ultra: een lichte maag telt op de wedstrijddag meer dan een extra bord pasta.
- De avond ervoor: een gewone maaltijd, goed gekookte zetmeelproducten, weinig vezels en weinig gebakken vet. Niets nieuws.
- De ochtend: een licht verteerbaar ontbijt 3 uur voor de start, met koolhydraten en wat vet: brood, havervlokken, banaan, notenpasta.
- 30 minuten voor de start: 1 zakje BSE Zone 2.
Alle details in onze gids wat eet je voor een wedstrijd.
Tijdens een korte trail: drinken staat voorop
Onder de 2 uur dekken je voorraden het grootste deel van de inspanning. Drink regelmatig, in kleine slokjes. Een dosis BSE Tempo in 500 ml (15 g koolhydraten en 600 mg natrium) is ruim voldoende, zeker als het warm is.
Tijdens een trail van 30 tot 50 km: 20 tot 45 g koolhydraten per uur
De klassieke aanbevelingen spreken van 30 tot 60 g koolhydraten per uur. Ons uitgangspunt is soberder: 20 tot 45 g per uur, in kleine, regelmatige hoeveelheden vanaf het eerste uur. Bij trailrunning wandel je een groot deel van de klimmen, op gematigde intensiteit, waar je lichaam grotendeels op vet draait.
- BSE Tempo: 1 dosis per uur in 500 ml, in kleine slokjes.
- BSE Zone 2: 1 zakje per 2 uur, voor energie op de lange termijn en een verzadigd gevoel.
- Echte voeding als aanvulling: een banaan levert zo'n 25 g koolhydraten. Één dosis Tempo en een banaan per uur, en je zit rond de 40 g.
- Eet voordat je honger krijgt: bij trailrunning ben je te laat als je op de hongerklop wacht.
Tijdens een ultratrail: 45 tot 90 g koolhydraten per uur
Boven 6 uur stijgt je behoefte, maar de spijsvertering wordt de beperkende factor. Het doel: regelmatige, gevarieerde inname, en een basis die je maag niet vermoeit.
- Een stabiele basis: Tempo elk uur voor natrium en koolhydraten, Zone 2 elke 2 uur voor energie uit vet.
- Echte voeding bij de bevoorradingsposten: banaan, gezouten aardappels, appelmoes, dadels, bouillon. Hartig wordt goud waard als zoet er niet meer in gaat.
- Gels, af en toe, op de zwaarste stukken: als je boven 80 % van je maximale hartslag zit.
- Nooit meer dan 90 g koolhydraten per uur in totaal. Daarboven haken de meeste magen af.
We ontwikkelen nieuwe producten voor deze langere en intensievere inspanningen. Tot die tijd doet echte voeding het werk prima.
Klimmen, afdalingen, nacht: pas je bevoorrading aan
- Tijdens het wandelend klimmen: het juiste moment om te eten. De intensiteit is gematigd en je maag verteert beter dan in de afdaling.
- In de afdaling: drink, maar eet liever niet. De schokken schudden je maag door elkaar.
- 's Nachts: je eetlust daalt en de kou komt. Kies voor warm en hartig (bouillon, soep) en blijf kleine hoeveelheden eten, ook zonder honger.
Hoeveel drink je tijdens een trail?
De gangbare richtlijn is 400 tot 750 ml per uur, afhankelijk van de hitte, de hoogte en hoeveel je zweet. Drink in kleine, regelmatige slokjes, zonder op dorst te wachten, maar ook zonder jezelf te forceren. En vergeet het natrium niet: over meerdere uren is water alleen niet genoeg. Een dosis Tempo levert 600 mg natrium per 500 ml.
Maag-darmklachten voorkomen
- Test alles op training: je producten, je voeding, je ritme, tijdens lange duurlopen in wedstrijdomstandigheden.
- Verdeel: kleine, regelmatige porties gaan er beter in dan grote porties met lange tussenpozen.
- Overlaad je niet met suiker: te veel koolhydraten in één keer, zeker uit gels, is een van de belangrijkste oorzaken van misselijkheid.
- Wissel zoet en hartig af: als je zoet beu bent, verdwijnt je eetlust op de lange afstanden.
- Bewaak je tempo: bij te hoge intensiteit vertraagt de spijsvertering sterk. Te snel starten betekent ook je maag blokkeren.
Na een trail of ultra
In de eerste 30 minuten: gezouten water, bouillon of een dosis Tempo. Daarna iets licht verteerbaars, en in de uren erna een echte maaltijd met zetmeelproducten en eiwitten. Na een ultra is je spijsvertering vaak vermoeid: bouw het rustig op. Alle details in onze gids herstel na het sporten.
Veelgestelde vragen
Wat eet je tijdens een trail van 15 tot 20 km?
Weinig: 1 zakje BSE Zone 2 30 minuten voor de start, daarna water of een dosis Tempo in kleine slokjes. Onder de 2 uur doen je voorraden het werk.
Welk voedingsplan voor een trail van 50 km?
Reken op 5 tot 10 uur, afhankelijk van het hoogteverschil. 1 zakje Zone 2 voor de start en daarna elke 2 uur, 1 dosis Tempo per uur, en echte voeding bij de bevoorradingsposten om op 20 tot 45 g koolhydraten per uur uit te komen. Eet bij voorkeur tijdens de klimmen.
Hoe voed je je tijdens een trail van 100 km?
Met een regelmatige basis (Tempo elk uur, Zone 2 elke 2 uur) en veel echte voeding, hartig en zoet, om geleidelijk op te bouwen naar 45 tot 90 g koolhydraten per uur. Bewaar gels voor de intensieve stukken, en pas je 's nachts aan met warm en hartig eten.
Kun je een ultratrail lopen zonder gels?
Ja. Veel ultratrailers vertrouwen vooral op dranken en echte voeding, en bewaren gels voor een paar sleutelmomenten. In onze ervaringen van atleten vertellen ultralopers hoe ze hun brandstof hebben beheerd tijdens wedstrijden van tientallen uren.
Conclusie
Bij trailrunning wordt voeding niet op de wedstrijddag beslist. Ze wordt opgebouwd op training: een aerobe motor die vet verbrandt, een maag die gewend is aan eten tijdens het lopen, een geteste strategie. Op de wedstrijddag hoef je die alleen nog toe te passen: een stabiele basis met Zone 2 en Tempo, echte voeding, en gels voor de momenten waarop ze er echt toe doen.
Lees verder: voeding voor marathon en halve marathon, wat eet je voor een wedstrijd, wat eet je tijdens de inspanning: koolhydraten per uur, energiegels: heb je ze nodig?, herstel na het sporten, basisduurvermogen uitgelegd.